Brudne ostrze sekatora może przenieść chorobę z jednej rośliny na kolejną. Do dezynfekcji najlepiej użyć alkoholu izopropylowego albo spirytusu, ale wcześniej trzeba usunąć żywicę i sok roślinny, a po zabiegu zabezpieczyć metal przed korozją.
Trzy różne zadania: czyszczenie, dezynfekcja i konserwacja
Sekator po pracy może wyglądać na czysty, choć na ostrzu pozostają niewidoczne pozostałości soków roślinnych i patogenów. Czyszczenie usuwa brud oraz żywicę, dezynfekcja ogranicza przenoszenie drobnoustrojów, a konserwacja chroni metal przed wilgocią i rdzą. Żaden z tych etapów nie zastępuje pozostałych.
| Rodzaj preparatu | Zastosowanie | Przykład | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Czyszczący | Usuwanie żywicy, soku roślinnego i osadów | Rozpuszczalnik do żywicy | Stosuj przed dezynfekcją, ponieważ zabrudzenia ograniczają kontakt środka z ostrzem. |
| Dezynfekujący | Ograniczanie przenoszenia patogenów między roślinami | Alkohol izopropylowy, spirytus | Preparat musi mieć kontakt z całą powierzchnią ostrza przez czas wskazany na etykiecie. |
| Konserwujący | Ochrona metalu przed wilgocią i korozją | Oliwka, olej lub smar | Używa się go po osuszeniu narzędzia, nie zamiast dezynfekcji. |
Jeden preparat rzadko łączy wszystkie trzy funkcje. Rozpuszczalnik może usunąć żywicę, ale nie jest automatycznie środkiem dezynfekującym. Alkohol dezynfekuje, lecz odtłuszcza metal, dlatego po jego użyciu trzeba nanieść cienką warstwę oliwki lub środka konserwującego.
Jakie preparaty do dezynfekcji sekatora wybrać?
Wybór zależy przede wszystkim od tego, czy sekator miał kontakt z chorą rośliną i czy na ostrzu znajduje się żywica. Do samej dezynfekcji sprawdzają się następujące środki:
- Alkohol izopropylowy – szybko odparowuje i jest wygodny w użyciu w ogrodzie. Możesz nanieść go na czystą ściereczkę, wacik albo użyć preparatu w sprayu.
- Spirytus – stanowi łatwo dostępną alternatywę do dezynfekcji metalowego ostrza. Trzeba jednak pamiętać, że również odtłuszcza powierzchnię.
- Specjalistyczny spray ogrodniczy – wybierz produkt przeznaczony do dezynfekcji narzędzi i stosuj go zgodnie z etykietą, zwłaszcza w zakresie czasu kontaktu oraz spłukiwania.
- Preparat do usuwania żywicy – przydaje się przed dezynfekcją, ale nie zastępuje środka dezynfekującego. Do tego zadania można wykorzystać produkt przeznaczony do osadów żywicznych, na przykład FELCO 981.
Po zastosowaniu alkoholu wytrzyj i osusz ostrze, a następnie nanieś cienką warstwę oliwki lub preparatu konserwującego. Do lekkiej pielęgnacji metalowych części może służyć spray konserwujący, taki jak FELCO 980. Gęstszy smar, na przykład FELCO 990, lepiej sprawdzi się okresowo na śrubie centralnej i w przegubach.
Nie używaj silnych kwasów, wybielaczy ani przypadkowych środków do czyszczenia metalu. Mogą przyspieszać korozję, odbarwiać powierzchnię albo uszkadzać powłokę ochronną ostrza.
Jak zdezynfekować sekator krok po kroku?
Po cięciu zdrowych roślin wystarczy regularne czyszczenie i okresowa dezynfekcja. Gdy sekator dotknął chorego pędu, zdezynfekuj go przed przejściem do kolejnej rośliny, a nie dopiero po zakończeniu pracy. Postępuj w tej kolejności:
- Usuń ziemię, pył, sok roślinny i żywicę. Przy zaschniętych osadach użyj preparatu do żywicy oraz miękkiej ściereczki lub szczoteczki.
- Osusz ostrze. Środek dezynfekujący powinien trafić na możliwie czystą powierzchnię.
- Nanieś alkohol izopropylowy, spirytus albo specjalistyczny preparat na obie strony ostrza i pozostałe części, które miały kontakt z rośliną.
- Pozostaw środek na czas określony przez producenta. Nie wycieraj go natychmiast, ponieważ zbyt krótki kontakt może ograniczyć działanie dezynfekujące.
- Wytrzyj narzędzie, jeśli wymaga tego instrukcja preparatu, i dokładnie usuń wilgoć.
- Nałóż cienką warstwę oliwki lub środka konserwującego na metalowe elementy, a miejsca pracy mechanizmu okresowo posmaruj odpowiednim smarem.
W terenie wygodny jest mały pojemnik z alkoholem, nasączone nim ściereczki albo gotowy spray do narzędzi. Ściereczka powinna dokładnie pokryć ostrze, a nie tylko przetrzeć jego fragment. Przy sekatorze elektrycznym przed czyszczeniem wyłącz urządzenie i odłącz akumulator. Nie dopuszczaj, aby płyn dostał się do elementów elektrycznych.
Na co uważać podczas dezynfekcji?
Agresywna chemia może uszkodzić uszczelki, elementy z tworzywa i powłokę teflonową ostrza. Nie stosuj preparatu, jeśli producent narzędzia wyraźnie go wyklucza. Unikaj też twardych szczotek i skrobania, które mogą porysować powierzchnię. Przy pracy ze środkiem chemicznym załóż rękawice, zapewnij wentylację i trzymaj się instrukcji z etykiety.
Najważniejsza kolejność to czyszczenie, dezynfekcja i konserwacja. Po cięciu chorej rośliny wykonuj te czynności od razu, a po alkoholu zawsze zabezpieczaj metal cienką warstwą oliwki lub smaru. Dzięki temu sekator ogranicza przenoszenie infekcji i nie traci ochrony przed korozją.
