Konkurs na opracowanie przebudowy Miejskiego Stadionu Sportowego "Cracovia" w Krakowie
I nagroda

<<< powrót
  • ESTUDIO LAMELA Spółka z o. o.
  • ESTUDIO LAMELA S.L.
  • SENER Sp. z o.o.
  • SENER INGENIERIA Y SISTEMAS S.A.
Skład zespołu:
  • Estudio Lamela  
  • arch. Carlos Lamela  
  • arch. Pierluca Roccheggiani  
  • mgr inż. arch. Przemysław Kaczkowski  
  • mgr inż. arch. Grzegorzorz Skowroński  
  • mgr inż. arch. Joanna Skórzyńska  
  • mgr inz. arch. Marek Średziński  
  •  
  • współpraca:  
  • mgr inż. arch. Maciej Szpalerski  
  • mgr inż. arch. Monika Palczewska  
  • mgr inż. arch. Paweł Pieniężny  
  • mgr inż. arch. Agnieszka Łozińska  
  • mgr inż. arch. Tomasz Chmielewski  
  •  
  • Sener Ingeniería y Sistemas  
  • mgr inż. Pablo Querol Suquia  
  • mgr inż. Lope Seco Gonzalez  
  •  
  • współpraca:  
  • mgr inż. Jorge Vizcaya Perez  
1. Opis koncepcji obiektów

Założenia estetyczne
Podstawowym założeniem projektu było stworzenie obiektu respektującego warunki i nastrój otoczenia. Zaprojektowany układ ma dopełniać, lecz nie konkurować z zastanym środowiskiem przestrzennym – sąsiedztwem Błoń, Muzeum Narodowego i widokiem na Wawel. Stąd wybór dość oszczędnych środków wyrazu oraz ograniczenie katalogu form i "zdyscyplinowanie" kompozycji do tylko najważniejszych elementów.
Dla osiągnięcia efektu lekkości i uniknięcia wrażenia przytłoczenia przez 150-cio metrową litą fasadę w widoku od strony Błoń, obramowujący je szpaler drzew "powtórzono" w postaci rytmu smukłych, pionowych elementów konstrukcyjnych, między którymi zaprojektowano wypełnienie szklaną ścianą kurtynową. Powstały w ten sposób ciąg pasów na elewacji jest nawiązaniem do wielkiego porządku kolumn elewacji Muzeum Narodowego oraz twórczą interpretacją motywu barw klubowych Cracovii. Elewacja od strony ul. Kałuży, mieszcząca główne wejścia na stadion i wiążąca bryły stadionu i hali, została zaprojektowana z przewagą poziomego akcentu monolitycznej płyty nad podcieniem z wejściami, pozwalającej wyeksponować nazwę klubu. Mocna, dominująca bryła nad podcieniem z wejściami podkreśla rolę głównej elewacji zespołu.

Charakter pozostałych elewacji odpowiada podstawowym założeniom głównych fasad – od strony wejść dla zawodników i przestrzeni dla VIP’ów dominują lekkie pionowe podziały, zaś od ul. Kraszewskiego i dodatkowych wejść na stadion, elewacja jest horyzontalna. Założenia przestrzenne i układ funkcjonalny
Układ funkcjonalny i przestrzenny został zaprojektowany ściśle według wytycznych zawartych w warunkach konkursu. Zagospodarowanie przestrzeni przy Al. Focha między ulicami Kraszewskiego i Kałuży stanowi stadion na 15,5 tys. miejsc, o dłuższej osi równoległej do Alei, przyległa do niego, otwarta na doświetlenie od południa, hala sportowa oraz parkingi, dojazdy i publiczne place przed wejściami. Zaprojektowane umiejscowienie stadionu pozwala na racjonalne wykorzystanie działki, przy jednoczesnym zachowaniu wymagań konkursu dotyczących wskaźnika wykorzystania istniejącej murawy i zapewnieniu na każdym etapie rozbudowy ponad 2500 miejsc siedzących na trybunach. Geometria stadionu, zgodnie z warunkami konkursu, nawiązuje do linii Alei Focha, zaś lokalizacja i sytuacja hali sportowej względem stron świata nawiązuje do sąsiedniej zabudowy.

Stwarza to możliwość optymalnego wytyczeni drogi pożarowej i dojazdowej dla zawodników i VIP, wraz z niewielkim parkingiem wzdłuż południowej elewacji stadionu. Przed wejściami, dla kibiców zaprojektowano publiczne place. Zostały one zakomponowane z wykorzystaniem przewijającego się w projekcie motywu pasów. Posadzkę przecinają równoległe pasy wyróżnione innym materiałem, na których rozmieszczono elementy małej architektury (ławki i latarnie). W południowej części placu wejściowego od ul. Kałuży zaprojektowano parking, w taki sposób, aby parkowanie przez użytkowników hali sportowej nie kolidowało z ruchem kibiców wchodzących na stadion. Dodatkowym zabezpieczeniem rozdzielności funkcjonalnej stadionu i hali oraz czynnikiem zapewniającym dodatkowe środki bezpieczeństwa, jest możliwość podzielenia placu demontowalnymi parkanamii tak, aby zapewnić rozdział osób wchodzących do poszczególnych obiektów oraz zapewnić pierwszą linię kontroli biletów i ochrony przed ewentualnym naporem tłumu. Plac przed zachodnią elewacją stadionu zakomponowano z poszanowaniem skali i wartości architektonicznej znajdującego się po przeciwnej stronie budynku. W nawiązaniu do niego elewację stadionu zaprojektowano jako jego urbanistyczne osiowe "odbicie". Plac pomieści parking i publiczna przestrzeń spotkań przed wejściem na stadion.

Gabaryt zadaszeń poszczególnych trybun został dostosowany do wymagań konkursu oraz do podstawowego założenia – nie "konkurowania" ze Wzgórzem Wawelskim. Trybuna północna wraz z zadaszeniem, położona wzdłuż dłuższego boku boiska od Al. Focha jest najniższa – jej wysokość wynosi 10 m. Poza siedzeniami dla kibiców ta część budynku pomieści tzw. ring – obiegający trybuny ciąg pieszy doprowadzający widzów do poszczególnych sektorów, oraz szereg lokali komercyjnych i gastronomicznych otwartych na Aleję, z panoramiczna restauracją o podwójnej ekspozycji – na Błonia i na murawę stadionu. Ponad przekryciem tej części budynku zamontowany zostanie szereg automatycznie podnoszonych wysięgników z zestawami opraw oświetleniowych, które poza rozgrywkami będą niewidoczne spoczywać w pozycji złożonej ponad przekryciem trybuny. Struktura pokrycia dachów trybun wzdłuż dłuższych boków boiska została zaprojektowana jako układ dwóch warstw światłoprzepuszczalnego tworzywa, między którymi zostaną rozmieszczone źródła światła, które wieczorem będą podświetlać równomiernie powierzchnie przekryć wzbogacając wyraz architektoniczny brył stadionu.
Zadaszenia trybun wschodniej i zachodniej są wyższe (odpowiednio 12 i 14 m). Pierwsza z nich pomieści oprócz siedzeń także hall wejściowy, bary, sanitariaty, oraz zespół pomieszczeń administracyjnych, zlokalizowany za plecami najwyższego rzędu widzów, zaś druga stanowi tło i zadaszenie dla sceny wraz z zapleczem, powstającej po złożeniu części siedzeń – trybuny teleskopowej.

Najwyższe jest zadaszenie trybuny południowej – 19 m. Znajdą się w niej: siedzenia dla kibiców, ring, tzw. Sky boxy – loże dla specjalnych gości, kolejny pas siedzeń dla kibiców oraz stanowiska dla mediów. Oprócz wspomnianego wyżej podświetlenia zadaszenia od wewnątrz, wzdłuż krawędzi przekrycia od strony płyty boiska znajdzie się zestaw opraw świetlnych dopełniających jej oświetlenie z wysięgników trybuny północnej. Na parterze znajdzie się hall VIP, a poniżej trybuny znajdą się szatnie dla zawodników i sędziów. Hala sportowa na 2600 miejsc, zaprojektowana jako kolejny etap inwestycji, pomieści w podziemnej części parking dla 220 samochodów. Część nadziemna została zaprojektowana w sposób zharmonizowany ze stadionem – zachodnia elewacja hali stanowi kontynuację wejściowej fasady stadionu, zaś od południa zastosowano doświetlenie światłem naturalnym w formie pionowych podziałów i przeszkleń nawiązujących do wypełnień fasady północnej.
Komunikacja wewnętrzna:

Ruch poszczególnych grup użytkowników został rozprowadzony zgodnie ze wskazaniami w warunkach konkursu, ze szczególnym uwzględnieniem umożliwienia niezależnego korzystania z obu obiektów.
Główne wejście dla kibiców piłkarskich znajduje się po wschodniej stronie budynku – po przekroczeniu zamontowanych na placu wejściowym bramek kontrolnych, wejściu do podcienia, przekraczają oni jedne z drzwi wejściowych i znajdują się w obszernym, wysokim hallu, z dostępem do barów i sanitariatów. Z hallu, poprzez jedną z czterech klatek schodowych, poprzez stanowisko kontroli biletów, można dostać się do odcinka ringu prowadzącego do właściwego sektora trybuny. Dwie środkowe klatki schodowe służą kibicom zajmującym miejsca na wschodniej trybunie, zaś dwie zewnętrzne prowadzą do zachodnich części trybuny północnej i południowej. Wewnątrz trybuny zachodniej, przeznaczonej dla kibiców drużyny gości w celu uniknięcia bezpośredniego kontaktu miedzy kibicami przeciwnych drużyn, także znajdują się cztery klatki schodowe prowadzące kibiców z mniejszego niż wschodni hallu wejściowego na miejsca na widowni. Tak jak w przypadku trybuny wschodniej, dwie środkowe obsługują trybunę zachodnią, a dwie skrajne – zachodnie części północnej i południowej trybuny.

Kibice VIP i specjalni goście mogą korzystać z wejścia głównego na stadion i przejść z hallu wejściowego do hallu VIP położonego na parterze południowej trybuny, lub z wejścia od strony południowej, które z zewnątrz prowadzi bezpośrednio do hallu VIP. Mogą także skorzystać z parkingu podziemnego pod halą i windą wjechać do przestrzeni łączącej hall wejściowy z hallem VIP. Z hallu goście VIP przechodzą na wyższą kondygnację - do przestrzeni recepcyjnej, z której zaprojektowano wejścia do 20 dziesięcioosobowych, odpowiednio wyposażonych sky box’ów. Część tych pomieszczeń można łączyć po dwa, uzyskując miejsce dla większej liczby gości w jednej przestrzeni. Zawodnicy korzystają z wejścia południowego, co jest dodatkową atrakcja dla gości VIP, gdyż po drodze z wejścia do szatni sportowcy przechodzą przez hall VIP. Stawarza to możliwość spotkania specjalnych gości z zawodnikami. Po przejściu tej strefy sportowcy przechodzą do szatni a stamtąd na płytę boiska. Główne wejścia dla kibiców korzystających z hali sportowej znajdują się w elewacji od ul.
Kałuży. Jeśli równolegle nie odbywa się mecz piłkarski, mogą oni korzystać z wejść i hallu należących do stadionu. W sytuacjach kiedy w obu budynkach równolegle odbywają się imprezy sportowe, część wewnętrznego hallu zostaje podzielona przesuwnymi, przeszklonymi przegrodami, pozwalającymi oddzielić przestrzeń dla kibiców piłkarskich od przestrzeni dojścia do hali sportowej. W takich przypadkach wejście do hali odbywa się wyłącznie przez jedną parę drzwi od strony ul . Kałuży oraz przez wejście na złączeniu stadionu i hali od południowo – zachodniej strony.

Dostęp dla obsługi technicznej, karetek i ew. policji zapewnia przejazd, przebiegający wzdłuż zespołu pomieszczeń technicznych wkomponowanych w południowo-zachodni narożnik stadionu. Drogi ewakuacyjne zaprojektowano zgodnie z normą PN-EN 13200-1 Obiekty widowiskowe cz. 1 – wymagania dotyczące projektowania widowni.

Opis rozwiązań konstrukcyjnych
Konstrukcja stadionu, ze względu na ekonomikę budowy została bardzo zuniformizowana. Wszystkie trybuny zostaną wykonane z żelbetu w technologii "in situ" i wsparte na wykonanych w ten sam sposób, rozmieszczonych modularnie, pionowych słupach, stanowiących także podstawę dla konstrukcji zadaszeń. Konstrukcja ta składa się w przekryciach wszystkich trybun z poziomych belek z zamkniętych profili stalowych przymocowanych do wspomnianych pionowych żelbetowych podpór. Drugorzedną konstrukcję wsporcza przekryć tworzą profile stalowe prostopadłe do głównych belek, podtrzymujące pokrycie wykonane w trybunie północnej i południowej z tworzywa (dla umożliwienia podświetlenia ich od wewnątrz), zaś we wschodniej i zachodniej z blachy. Konstrukcję przekrycia hali sportowej stanowi homogeniczna przestrzenna kratownica o wysokości 3m, stworzona z dwóch położonych nad sobą sieci prętów stalowych, połączonych układem stalowych krzyżulców tworzących w przestrzeni trójkątne pola skratowań. Kratownica ta wsparta jest przez słupy umieszczone na obwodzie hali.

Opis materiałowy
Podstawową cechą materiałów z których zaprojektowano budynki, oprócz oczywistego spełnienia wymagań co do estetyki, jest trwałość, odporność na uszkodzenia, prostota i dostepność. Jako wykończenie posadzki placu oraz holi wejściowych i holu VIP zaprojektowano płyty z polskiego granitu (np. Strzegom), zaś jako wykończenie posadzek ringu i trybun – chlorokauczukową, wodoodporną wykładzinę antypoślizgową. Słupy konstrukcyjne zostaną wykonane z betonu z pokazaniem jego naturalnej barwy,
zaś przestrzenie pomiędzy słupami wypełni oszklona ściana kurtynowa. Jak wspomniano powyżej konstrukcję zadaszeń trybun zaprojektowano ze stali, zaś pokrycie z poliwęglanu, lub tworzywa o podobnych własnościach i ze stalowej blachy

Meble i obudowy barów oraz elementy ścianek działowych w przestrzeni VIP zaprojektowano ze stali nierdzewnej i Corianu. Wykończenie ścian stanowić będą tynki gipsowe, zaś w pomieszczeniach tzw. "mokrych" – mineralne. Oświetlenie stadionu zapewnią dwa zestawy po 120 sztuk 1000-watowych opraw Vista IZM. Te same oprawy zastosowane będą do oświetlenia hali sportowej, chodź przeszklenia zaprojektowane w jej południowej ścianie i dachu zapewniają możliwość rozgrywania spotkań za dnia bez konieczności włączania dodatkowego oświetlenia.
RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl