Konkurs na projekt przestrzeni publicznej w Jaworznie Miasto Siedmiu Rynków
Wyróżnienie - Skwer przy ul. Nowej

<<< powrót
  • Joanna Lilia i Karolina Kuszlis
Skład zespołu:
  • Joanna Lilia  
  • Karolina Kuszlis 

Motyw przewodni

Celem autorów było opracowanie koncepcji skweru jednoczącego zamiłowanie mieszkańców do natury, sztuki, dbania o kondycję fizyczną i wspólne pasje z sąsiadami. Ważny stał się także aspekt edukacyjny w szczególności skierowany do najmłodszych. Autorzy zdecydowali, aby motyw przewodni nawiązywał do działalności wydobycia surowców mineralnych, z którą związany jest Śląsk oraz miasto Jaworzno. Inspiracją stały się wydobywane skały oraz węgiel, a ponieważ czysty węgiel to diament wykorzystano jako wzory w projekcie także inne kamienie szlachetne. Minerały te przejawiają się w różnych elementach projektu. Sam układ kompozycyjny jako nieregularny, nie podlegający oczywistym regułom kształt nawiązuje do nieoszlifowanego, nieregularnego kamienia. Szlachetne odmiany kamieni można spotkać na edukacyjnym placu zabaw, gdzie tworzą oryginalne urządzenia zabawowe co pozwala łączyć ruch z nauką. Również rzeźba jako dominanta na placu centralnym wyglądem nawiązuje do wydobywanego surowca. Kolejny przejaw motywu przewodniego to fontanna, której boczne ścianki są wyłożone mozaiką różnokolorowego tworzywa sztucznego imitującego kamienie szlachetne, a sama bryła fontanny i przezroczysta tafla wody przywodzi na myśl nieoszlifowany kamień szlachetny. Ponadto proponuje nadanie nazw alejom skweru pochodzących od nazw wydobywanych materiałów - przykładowo piaskowca, dolomitu czy łupka oraz wmontowanie w danej alei kilku płyt tego materiału w celach edukacyjnych.

Układ kompozycyjny

Układ kompozycyjny skweru jest ściśle powiązany z wymaganiami komunikacyjnymi na skwerze. Tworzą go lekko wygięte w łuk linie przechodzące przez teren skweru i rysujące ciekawy obraz z lotu ptaka. Oś główna kompozycji przebiega z południa na północ i tworzy wygiętą aleję łączącą 2 wejścia na skwer i przylegającą do placu centralnego. Natomiast główna oś widokowa przebiega od zachodu w kierunku wschodnim kierując wzrok na fontannę. Pozostałe aleje skweru w większości przecinają plac centralny lub aleję główną tworząc prosty i dostępny z każdego wejścia system komunikacji. System ten także wyznacza granice poszczególnych terenów o konkretnych funkcjach tworzących strefy funkcjonalno - przestrzenne skweru. Układ kompozycyjny jest dynamiczny, niezwykle współczesny, dobrze wpisujący się w tkankę miasta, a przede wszystkim dostosowany do potrzeb mieszkańców.

Układ funkcjonalno - przestrzenny i program

Teren Skweru został podzielony w harmonijny sposób 4 strefy: sportu i rekreacji w północnej części skweru, relaksu w środkowo - północnej części, kultury i rozrywki w części środkowej i integracji na południu skweru. W poszczególnych strefach wydzielono tereny o specjalnym przeznaczeniu. Są to następujące tereny:
1. Do uprawiania sportu (plac do cross fit, edukacyjny plac zabaw, boisko do gry w bule, plac dla zabaw z psami),
2. Użytkowe i integracyjne (podwyższone donice na rabaty kwietne oraz warzywne uprawiane przez mieszkańców, trejaż z winoroślą do konsumpcji przez użytkowników terenu; strefa czytelni na świeżym powietrzu z funkcją wymiany książek między mieszkańcami),
3. Kulturalno - rozrywkowe (plac główny z możliwością wykorzystania pod występy kameralne muzyków, aktorów, kabareciarzy, dla wygody oglądających zaprojektowano amfiteatr drewniany z opcją siedzenia na w pół leżąco jak i normalnie)
4. Relaksu i rodzinnej zabawy (odpoczynek zapewni łąka kwietna, na której można będzie piknikować, puszczać latawce, zbierać kwiaty; dodatkowo strefa z fontanną da chwilę kontemplacji i ukojenia; a plac zabaw dla dzieci zapewni rozrywkę fizyczną jak i intelektualną najmłodszych. Plac zabaw stanie się mini muzeum kamieni naturalnych, których właściwości i nazwy będą prezentowane najmłodszym)

Układ komunikacyjny

Układ komunikacyjny opracowano analizując istniejący przebieg ścieżek, alei i przedeptów. Pomimo swej nieregularności całość tworzy harmonijny i funkcjonalny system komunikacji pieszej. Większość alei przebiega przez plac centralny, ale możliwe jest także przedostanie się na drugi koniec skweru alternatywnymi drogami omijając plac centralny, na którym mogą odbywać się imprezy i spektakle.

Roślinność

Obecny drzewostan będzie uzupełniony o aleję klonów jaworów w odmianie kulistej, przy parku dla psów. W części głównej na trejażu zaprojektowano jadalną winorośl oraz wisterię.

Dodatkowe pergole osłonią budynek trafostacji, oraz częściowo od parku zabaw dla psów. Na tych prostych pergolach będą rosły winobluszcze trójklapowe, które pięknie przebarwiąją się jesienią na czerwono.

Podwyższone rabaty dedykowane na cele użytkowania przez mieszkańców, pod byliny, warzywa, zioła. Całość kompozycji roślinnej dopełnią krzewy (pięciorniki krzewiaste, pęcherznice kalinolistne, hortensje bukietowe, igri błyszczące), oraz w miejscach cienistych rośliny okrywowe w większości zimozielone ( m. in. runianki japońskie, bodziszki korzeniaste, brunnery wielkolistne, irgi płożące).

W środkowej, najbardziej nasłonecznionej części skweru zaproponowano łąkę kwietną. Koszty utrzymania łąki kwietnej będą dużo tańsze niż trawnika - koszenie 2 do 3 razy w roku, a zagwarantuje to naturalne miejsce piknikowania w środku osiedla.

Oświetlenie

Zaprojektowano pięć różnych opraw oświetleniowych: latarnie parkowe na prostych słupach do 3 m wysokości, wmontowane w nawierzchnię punkty do oświetlenia rzeźby i fontanny, kinkiety zamontowane na filarach trejażu. Proponowane oświetlenie jest wystarczające, oraz zaprojektowane w taki sposób, by nie przeszkadzało nocą osobom posiadającym mieszkania z oknami skierowanymi na skwer.

Nawierzchnie

Projekt zakłada stworzenie nawierzchni z płyt chodnikowych wielkości 40/40 cm w kolorystyce jasnego beżu. Nawierzchnie placu oraz ścieżek będą zróżnicowane kolorystycznie, aby wyróżnić plac centralny spośród układu komunikacyjnego. Amfiteatr, na placu będzie swego rodzaju tarasem drewnianym w formie półkolistej. Drewno jest najprzyjemniejszym materiałem na siedzenia, stąd decyzja na jego użycie.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: ronet@ronet.pl, poczta@ronet.pl