Konkurs na opracowanie koncepcji architektonicznej siedziby ZPSM nr 1 w Warszawie
I nagroda

<<< powrót
  • Konior Studio
Skład zespołu:
  • Tomasz Konior  
  •  
  • współpraca autorska:  
  • Michał Lipiec  
  • Marcin Piotrowski  
  • Aleksander Nowacki  
  • Wojciech Przywecki  
  • Angelika Drozd  
  • Mikołaj Zdanowski  
  • Piotr Straszak  
  •  
  • konsultanci:  
  • akustyka:  
  • Yasuhisa Toyota - NAGATA ACOUSTICS  
  • Piotr Prońko  
  •  
  • instalacje:  
  • Wojciech Dziwirek  
  •  
  • p.poż.:  
  • Kamil Trochim  
  •  
  •  
  • http://www.koniorstudio.pl/  
  •  

IDEA

Historyczny budynek wskazał kierunek myślenia o całym założeniu.

Dialog „nowego” ze „starym” stał się zasadą, która wyraża się kontynuacją struktury, skali i rytmów. Wielowątkowa i wielofunkcyjna sekwencja przestrzeni sprawia że doświadczamy złożonego kontekstu w sposób czytelny i przyjazny.

Od frontu wygodne schody prowadzą na obniżony względem istniejącego terenu plac który stanowi przedpole dla ukształtowanego w podcieniu wejścia. Otwarta przestrzeń dolnego parteru wprowadza do przestronnego atrium. Łączy ono dwa budynki: zabytkowy - przeznaczony dla edukacji ogólnej i projektowany - związany z muzyką. Już stąd odczuwamy salę koncertową - najważniejsze miejsce, cel na drodze muzycznego kształcenia.

URBANISTYKA

LOKALIZACJA


Działka znajduje się w Warszawie przy ulicy Rakowieckiej. Jej najbliższe sąsiedztwo stanowi głównie 5-6 kondygnacyjna zabudowa kwartałowa. Od strony południowej znajdują się dwa 16-to piętrowe budynki o funkcji mieszkaniowo-biurowej. Istniejącą zabudowę stanowi dawny Zespołu Domu Sierot wpisanego do rejestru zabytków: budynek główny, stróżówka i garaż. Zgodnie z wytycznymi konkursowymi nowy obiekt można lokalizować jedynie na tyłach budynku głównego.

KOMUNIKACJA I PARKING

Główny wjazd na posesję znajduje się od strony północnej bezpośrednio z ulicy Rakowieckiej. Istnieje możliwość wykonania dodatkowego wjazdu od strony południowej dla którego konieczne jest uzyskanie służebności przejazdu przez sąsiednia posesję. W projekcie przyjęto jedynie użytkowanie wjazdu od ulicy Rakowieckiej. Wewnątrz ruch przewidziano wzdłuż zachodniej części działki. Zaprojektowano tam drogę pożarową, wjazd do garażu, miejsca parkingowe, dostawy do kuchni oraz plac manewrowy przed wejściem technicznym. Umożliwia on zatrzymanie samochodu dostawczego z instrumentami i sprzętem. Dla bezpieczeństwa dzieci podwożonych przez rodziców do szkoły zaprojektowano wewnętrzny przejazd wzdłuż schodów i rampy prowadzącej na plac wejściowy. Wyjazd przez bramę od strony wschodniej. Parking zlokalizowany jest na kondygnacji -2 nowego budynku. Przy wejściu technicznym przewidziano 4 miejsca dostosowane dla osób niepełnosprawnych. Parking dla rowerów znajduje się przy placu głównym, przy budynku gospodarczym oraz w parkingu podziemnym.

OGRODZENIE

Teren szkoły ze względu na funkcję i sąsiedztwo wymaga ogrodzenia wzdłuż całej granicy działki. Istniejący parkan zostanie wymieniony lub zmodernizowany. Od strony ul. Rakowieckiej zachowano murowane filary pomiędzy którymi przewiduje się współczesne, ażurowe przęsła. Bramę dla pieszych stanowi system składanych wrót umożliwiający ich pełne otwarcie. Bramę wjazdową od strony zachodniej przesunięto bliżej narożnika aby ułatwić wewnętrzną komunikację. Ściany szczytowe znajdujące się w granicy działki zostaną oczyszczone i pomalowane.

PLAC WEJŚCIOWY

Przed budynkiem zabytkowym wykreowano obniżony względem poziomu terenu plac, który stanowi przedpole wejścia głównego. Jego przestrzeń wyznacza fasada frontowa zabytkowego budynku, oraz architektura schodów z pochylnią, które pozwalają wygodnie pokonać różnicę poziomów. Po obu stronach placu znajdują się ściany oporowe z ukształtowanymi na całej ich długości ławkami. Przyziemie budynku zyskało reprezentacyjną rangę głównego wejścia oraz wygodnego przejścia wgłąb całego założenia. Plac stanowi atrakcyjne miejsce spotkań i bezpieczną enklawę dla uczniów.
Przedsionek dawnego wejścia połączono z placem poprzez jego otwarcie i nową aranżację z przeznaczeniem na zewnętrzną ekspozycję - rzeźba, ławka.

ZIELEŃ I REKREACJA

Przewidziano uporządkowanie terenu, sanację zieleni mało cennej i kolidującej z planowaną zabudową oraz zagrażającą bezpieczeństwu przyszłych użytkowników. Objęte ochroną dwa dęby znajdujące się od frontu budynku będą stanowić wyjątkowo cenne akcenty w kształtowanej zieleni. Również zachowany zostanie szpaler lip od strony wschodniej stanowiący część ogrodu. Tereny zielone zostaną obsadzone roślinnością płożącą, okrywową. Ich zaletą są niskie koszty utrzymania, gdyż nie wymagają koszenia oraz częstego podlewania. Projekt przewiduje kameralne miejsca w zieleni miedzy istniejącym a nowym budynkiem. Od strony wschodniej znajduje się zewnętrzny podest dostępny ze spocznika schodów w atrium z miejscami do siedzenia a od zachodu amfiteatralnie ukształtowany teren z płyt betonowych umożliwiający wystawienie stolików z kawiarni. Przewiduje się roślinność pnącą po nowym budynku i ogrodzeniu. Przewiduje się nowe nasadzenia drzew liściastych wzdłuż południowej i zachodniej granicy działki dla uzyskania charakteru parkowego. W południowej części działki zaprojektowano wielofunkcyjne boisko o wymiarach 28 x 15 m. Zapewniono do niego bezpośrednie dojście z szatni oraz sali gimnastycznej. Od strony wschodniej i południowej umieszczono ławki.

ARCHITEKTURA

BRYŁA


Projektowany budynek jest kontynuacją osiowego założenia obiektu zabytkowego. Zgodnie z wytycznymi planu miejscowego wysokość nowego budynku wynosi 15 m i dostosowana jest do poziomu gzymsu istniejącego obiektu. Oba budynki połączono dwukondygnacyjnym atrium którego wysokość jak i szerokość precyzyjnie wyznaczył podział zabytkowej elewacji. Szerokość zewnętrznego traktu wynika z ryzalitu budynku istniejącego. W środku nowo projektowanej części usytuowano salę koncertową, wokół której zorganizowano przestrzenie komunikacji, odpoczynku, pracy wspólnej i indywidualnej. Na pierwszym piętrze miedzy biblioteką a salą koncertową zaprojektowano wewnętrzny ogród japoński dzięki któremu uzyskano zieloną przestrzeń odpoczynku i wyciszenia.
Elewacje są współczesną interpretacją budynku istniejącego - kontynuacja w wysokości kondygnacji, poziomie nadproży, gradacji wielkości otworów, proporcji i rytmu okien. Celem był spójny wyraz całego założenia z tłową, pragmatyczną architekturą pozwalającą zrozumieć strukturę i funkcję budynku. Ważnym aspektem jest redukcja rozwiązań architektoniczno-przestrzennych oraz materiałowo-konstrukcyjnych przy utrzymaniu wysokiej jakości oraz kontroli budżetowej na etapie budowy jak również użytkowania. Ponadczasowy i uniwersalny język uzyskano przy skromnym budżecie przewidzianym na inwestycję.

FUNKCJA

strefa wejścia - plac, podcień, stary budynek, szatnie, winda i komunikacja z edukacja ogólną, bufet. Wejście główne dostępne dla wszystkich kontrolowane jest z pomieszczenia informacji. Pozostałe wejścia do budynku objęte są kontrolą dostępu.

strefa atrium - percepcja całego założenia, widok na budynek zabytkowy i na nowy z salą i wejściem do niej, widoki po bokach na zieleń i atrakcje terenowe (amfiteatr, miejsca do siedzenia w zieleni), wygodne schody wprowadzające nas do nowego budynku,

poziom -1 - dolny parter - bezpośrednio w pobliżu atrium toalety ogólnodostępne, po lewej stronie część sportowa z szatniami, salami rytmiki i salą gimnastyczną na osi budynku oraz z bezpośrednim wyjściem na zewnątrz gdzie znajduje się boisko wielofunkcyjne, po prawej stronie studio nagrań, wejście dla artystów, z windą towarową umożliwiającą dostawę instrumentów i sprzętu, połączone bezpośrednio z kulisami estrady z magazynami na instrumenty, garderobami dla artystów i małą salą organową.

parter - dostępny otwartą klatką schodową z atrium, wejścia przez śluzy akustyczne do sali koncertowej, kładka łącząca nowy budynek z funkcjami edukacji ogólnej mieszczącymi się w zabytkowym obiekcie, pozostałe pomieszczenia to: sala organowa, mała i duża sala kameralna oraz sale ćwiczeniowe fortepianów i klawesynu. Zewnętrzny obrys sali koncertowej został ukształtowany tak aby w narożnikach pomiędzy funkcjonalną ramą a salą znajdowały się miejsca oczekiwania i relaksu.

piętro +1 - dwie klatki schodowe prowadzą do sal ćwiczeń różnej wielkości, pracowni kształcenia słuchu, toalet oraz biblioteki z czytelnią. Wzdłuż przeszklonej ściany biblioteki zaprojektowano wewnętrzny japoński ogród którego geometrię wyznacza zewnętrzny obrys sali koncertowej. dostęp do ogrodu bezpośrednio z przestrzeni komunikacji, dzięki zwartej i oszczędnej bryle udało się uzyskać wewnętrzne spacje, miejsca do pracy wspólnej i relaksu, jak również loggie z kadrami na zewnątrz, dostęp do reżyserek światła i dźwięku oraz na pomostów technicznych w sali koncertowej.

piętro +2 - kontynuacja funkcji i układ przestrzennego pierwszego piętra

piętro -2 - część sal ćwiczeń z przeznaczeniem dla głośnych instrumentów perkusyjnych - doświetlenie światłem naturalnym poprzez przeszkloną od góry fosę, parking podziemny na 44 miejsca postojowe, pomieszczenia techniczne. W salach kameralnych zastosowano szklenie pod kątem dla uzyskania jeszcze lepszych warunków akustycznych. Natomiast w sali gimnastycznej zaprojektowano betonowe prefabrykaty ze szkleniem bocznym aby wpuszczać rozproszone światło zapewniając tym samym wysoki komfort użytkownikom.

AKUSTYKA

Komfort akustyczny pomieszczeń muzycznych w projektowanym budynku jest najważniejszym czynnikiem wpływającym na pozostałe elementy projektu. Wyróżnić można następujące grupy pomieszczeń o akustyce kwalifikowanej:
- Sala koncertowa – służąca do pracy szkolnej orkiestry symfonicznej i koncertowania wszystkich uczniów szkoły oraz artystów zewnętrznych
- Sale kameralne – służące do pracy i koncertowania małych zespołów muzycznych i solistów
- Sale muzyczne – służące do indywidualnej pracy z nauczycielem oraz do przesłuchań
- Pomieszczenia towarzyszące – studio nagrań, reżysernie dźwięku, kulisy sali koncertowej itp.

Izolacyjność akustyczną przegród wszystkich tych pomieszczeń przyjęto zgodnie z wytycznymi Regulaminu konkursu oraz Polskimi Normami dotyczącymi tego zagadnienia (PN-87/B-02151/02).

Sala koncertowa

Unikalna koncepcja sali koncertowej. Maksymalnie efektywne wykorzystanie niewielkiej powierzchni dla wyjątkowej przestrzeni służącej wspólnemu przeżywaniu muzyki. Estrada mieści dużą orkiestrę a rozmieszczona wokół widownia ponad 300- stu słuchaczy. Najdalsze miejsce znajduje się zaledwie 8 metrów od estrady. Miękki kształt i zastosowany materiał zapewnia wyjątkowe walory akustyczne z pogłosem dochodzącym niemal do dwóch sekund.
Sala jest sercem budynku Szkoły, została zlokalizowana w jej najważniejszym miejscu – w samym centrum. Doskonale widoczna z każdego miejsca budynku bryła sali będzie świetnie dostępna dla artystów (na poziomie -1) jak i dla publiczności (od strony atrium na poziomie 0). Sala będzie pomieszczeniem wolnostojącym w otwartej przestrzeni wnętrza budynku, co zapewni dodatkową izolację akustyczną od świata zewnętrznego.

Projekt sali koncertowej oparto na następujących założeniach:
a. Podstawową funkcją sali koncertowej w szkole muzycznej jest oswajanie uczniów z występami na estradzie, a pomieszczenie to powinno im w tym pomagać – stąd ciepły, przyjazny charakter wnętrza, zapewniający specyficzną intymność i kameralność. Cechy te uzyskano poprzez umieszczenie estrady w centrum układu i otoczenie jej amfiteatralną widownią, której najdalszy rząd oddalony jest zaledwie o 8 m od krawędzi estrady.
b. Drugą ważną funkcją sali jest zapewnienie komfortowych warunków pracy szkolnej orkiestrze symfonicznej. Na komfort ten wpływa wiele czynników, ale przede wszystkim wielkość estrady – 17,64 x 10,01 m (powierzchnia 128,74 m2). Wymiary te zapewniają możliwość klasycznego ustawienia 60-80 osobowej orkiestry (na rysunku pokazano przykładowe ustawienie 72 muzyków).
c. Naturalna akustyka sali, zorientowana przede wszystkim na muzykę klasyczną bez wspoma-gania elektroakustycznego, powinna zapewniać idealne warunki zarówno dla publiczności, jak i dla muzyków. W celu wypracowania optymalnych rozwiązań projekt wykonano w oparciu o serię symulacji komputerowych, które pozwoliły uzyskać doskonałe wyniki wszystkich kluczowych parametrów akustycznych.

Geometria

Sala ma nieregularną formę uzyskaną przy użyciu serii testów komputerowych, oparta jest jednak o generalny model małej sali typu ‘vineyard’ (winnica). Dolna część pomieszczenia tworzy nieckę mieszczącą muszlę estradową oraz amfiteatralnie ukształtowaną widownię. Niecka ta zwieńczona jest antresolą otaczającą estradę. Górna część sali wypełniona jest specyficznie ukształtowanymi, nachylonymi nad estradą ścianami i zwieńczona plafonem. Przestrzeń pomiędzy ścianami sali, a jej konstrukcją nośną w formie ściętego stożka, wypełniona jest pomieszczeniami technicznymi, pomostami oraz szachtami instalacyjnymi. Tylna ściana estrady będzie ażurowa, a za nią znajdzie się dodatkowa przestrzeń zwiększająca przestrzeń akustyczną estrady i umożliwiająca częściową zmianę parametrów akustycznych (np. przez ustawienie ekranów pochłaniających lub dyfuzorów). W tylnej części sali (ponad główną śluzą akustyczną) znajdują się pomieszczenia reżyserni światła i dźwięku, połączone z pomostami oświetleniowymi i technicznymi, umożliwiającymi serwisowanie urządzeń.

Materiały

Podstawowym materiałem wykończeniowym sali koncertowej jest drewno.

Estrada oraz przenośne podesty estradowe ukształtowane będą w formie pudła rezonansowego zbudowanego z desek na podkonstrukcji drewnianej. Podłoga widowni wykończona będzie twardym parkietem. Obudowa estrady (ściany dolnej części) wykończone będą sklejką nacinaną w sposób pozwalający uzyskać optymalne parametry odbicia i rozpraszania dźwięku. Nachylone ściany w górnej części sali oraz plafon wykonane będą z ustrojów drewnianych o ciężarze ok. 35 kg/m2, wspartych na stalowej podkonstrukcji nośnej. Ukształtowanie powierzchni tych elementów (microshaping) dostosowane będzie do wymagań akustycznych, które mogą zostać zdefiniowane na etapie zaawansowanych projektów szczegółowych. Fotele zostaną dobrane tak, by uzyskać podobne parametry akustyczne zarówno dla pełnej, jak i pustej sali.

Studio nagraniowe skomunikowane ze wszystkimi salami koncertowymi systemem połączeń instalacyjnych. Studio o wymiarach 2,8 m x 6,9 m x 3,0 m ma służyć głównie jako reżysernia nagrań z zaaranżowaną w tym celu akustyką. Szacowany czas pogłosu 0,3 – 4 s w całym spektrum 20 Hz-20 kHz. Ściana za głośnikami kontrolnymi 2,8 x 3m głęboko pochłaniająca, ściana przeciwległa zabudowana strojonymi dyfuzorami Schroedera, boczne ściany lekko rozbieżne z ekranami akustycznymi.

OCHRONA KONSERWATORSKA

Zgodnie z wytycznymi konserwatorskimi planuje się zachowanie oryginalnego wyglądu elewacji budynku istniejącego w tym zachowanie detalu architektonicznego w postaci gzymsów, nadokienników, boniowania, charakteru stolarki okiennej i drzwiowej. Istniejący budynek był punktem wyjścia w opracowywaniu koncepcji rozbudowy. Planowana interwencja kontynuuje chronione założenie kompozycyjne poprzez zachowanie symetrii, szerokość skrzydeł i wysokość budynku. Planowane jest odsłonięcie części elewacji frontowej, która została wyeksponowana jako część obudowy placu wejściowego w poziomie dolnego parteru. Wyraźne oddzielenie budynku istniejącego szklanym łącznikiem eksponuje również jego elewację południową w atrium - głównej przestrzeni publicznej Szkoły.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: ronet@ronet.pl, poczta@ronet.pl