Konkurs na opracowanie koncepcji Zintegrowanego węzła przesiadkowego wraz z wielofunkcyjnym dworcem kolejowo-autobusowym w Goleniowie powiązanego z Centrum Kultury i Aktywności Lokalnej na terenie przy pl. Piłsudskiego w Goleniowie.
kwalifikacja do finałowego etapu

<<< powrót
  • VISIO Architects and Consultants
  • ARCA - Biuro Projektów Urbanistyki i Architektury
Skład zespołu:

Proponowane rozwiązania urbanistyczne:

Program funkcjonalny/wizja i scenariusz zagospodarowania


• Stworzenie wielofunkcyjnego ośrodka skupiającego funkcje komunikacyjne, aktywizujące społeczność lokalną (kulturalne, rekreacyjne, edukacyjne itp.); miejsca użytecznego, przyjaznego i atrakcyjnego dla mieszkańców miasta.
• Miejsce węzłowe – zwornik pomiędzy częścią miejską od zachodu, strefą przemysłowo-usługową od zachodu i terenami zieleni od południa
• Założenie wieloetapowego scenariusza zagospodarowania obejmującego etapy uwzględnione w specyfikacji, oraz dalsze etapy aktywizacji okolic dworca w następujących etapach:
1. Zintegrowany węzeł przesiadkowy wraz z dworcem kolejowo – autobusowym; a także funkcje usługowe przy placu i agenda biblioteki zintegrowana z budynkiem dworca
2. Centrum Kultury i Aktywności Lokalnej Goleniowa, z funkcjami wg. specyfikacji
3. Zagospodarowanie rekreacyjne południowej części terenu, wraz z adaptacją istniejącej zabudowy (galeria wieża ciśnień) oraz pawilonami w zieleni dla opcjonalnych innych funkcji
4. Aktywizacja terenów przemysłowo-usługowych po wschodniej stronie torów i powiązanie ich z terenem dworca i domu kultury – włączenie ich w elementy życia miasta przez funkcje aktywizacji gospodarczej (*),

Kompozycja przestrzenna - założenia

• Czytelne wyróżnienie stref funkcjonalnych, "spiętych" przestrzennie kubaturą dworca i centrum kulturalnego:
- plac dworcowy
- pętla autobusowa z postojem taksówek
- parking park&ride wraz ze stanowiskami mini busów
- Przestrzeń publiczna przy centrum kultury
• Uporządkowanie i reorganizacja placu dworcowego - Miejsca postojowe zlokalizowane przed budynkiem dworca służyć mają tylko i wyłącznie krótkiemu postojowi – podjeżdżaniu w celu wysadzenia lub odebrania pasażera kolei lub autobusów (tzw. „Kiss&Ride”) i dostawom do lokali usługowych zlokalizowanych w obrębie dworca (oraz miejsca dla TAXI postojowe dla osób niepełnosprawnych i); pozostałe miejsca postojowe przeniesione na parking park&ride. Dojazd do dworca - osobne pętle dla samochodów osobowych i autobusów
• Minimalizacja dystansów i czasów koniecznych do pokonania w celu zmiany środków lokomocji - przystanki autobusowe przy dworcu PKP umożliwiają przesiadki „drzwi w drzwi” między koleją a autobusem
• Zadaszone, bardzo lekkie pergole zapewniają nie tylko połączenie wszystkich miejsc odjazdowych dworca autobusowego z kubaturą dworca kolejowo- autobusowego, ale również maksymalizują dystanse pokonywane tzw. „suchą nogą” z dworca i GDK do centrum miasta
• Maksymalne zachowanie istniejącego, wartościowego drzewostanu; uporządkowanie zieleni niskiej i wysokiej; wprowadzenie dodatkowych trawników wraz z uczytelnieniem przebiegu jezdni i chodników

Zagospodarowanie terenu i układ komunikacyjny Plac dworcowy

• Plac dworcowy na zamknięciu osi ul. 3 Maja, powiązany przejściami publicznymi z ul. 3 Maja i przedpolem centrum handlowego; rozszerzający obecne publiczne funkcjonowanie tego rejonu i skupiający aktywność w przestrzeni publicznej.
• Plac dworcowy domknięty kubaturą dworca od strony wschodniej oraz od strony północnej trzema kubaturami usługowymi, oddzielającymi plac od parkingu park&ride.
• Wzdłuż północnej i południowej krawędzi placu - pergole domykające przestrzeń i poprawiające komfort poruszania się na najważniejszych kierunkach dojścia do dworca (chronione od warunków atmosferycznych powiązanie dworzec PKP - stanowiska autobusowe)
• W pawilonach usługi powiązane funkcjonalnie z przestrzenią placu: gastronomia z „ogródkami”, galeria (i wystawa plenerowa na placu), serwis rowerowy i wypożyczalnia rowerów.
• Od strony zachodniej kompozycja zieleni niskiej izolującej plac od ronda - trawnik przechodzącyc w raster mniejszych trawników, ukształtowany tak, by pozwolić na dogodny ruch pieszy oraz na komfortowe miejsca do siedzenia
• Nawierzchnia chodników: na placu przed dworcem - płyty chodnikowe o różnych wymiarach w kształcie prostokątnym, płyty chodnikowe 50 x 50 cm; w pozostałych miejscach - nawierzchnia bitumiczna (lub betonowa). Chodniki wyposażone w system prowadnic dla osób niewidomych i niedowidzących. Wszystkie nawierzchnie betonowe wykonane z użyciem powierzchniowej warstwy betonu samoczyszczącego z domieszką cementu portlandzkiego. (takie rozwiązanie pomaga redukować z powietrza CO2 oraz NOx, jak również znacząco przyczynia się do redukcji efektu „wyspy ciepła”)
• Opcjonalnie mapa trójwymiarowa (dotykowa) centrum Goleniowa (okolic dworca) dla osób niewidomych i słabowidzących
• Elementy wystroju artystycznego - tablice ze szkła półprzezroczystego z motywem historycznych widoków Goleniowa zintegrowane z wiatą przystankową/pegolą
• Atrakcyjna mała architektura: Ławki, latarnie uliczne, kosze na śmieci, tablica ogłoszeniowa. Dla elementów małej architektury - ławki, latarnie uliczne, kosze na śmieci, wiata przystankowa itp. - postuluje się zastosowanie współczesnych form wysokiej jakości. Zaproponowano użycie elementów ze stali cortenowej - materiał ten pasuje do proponowanej kolorystyki zabudowy, charakterystycznych obiektów zabytkowych Goleniowa, jak również obiektów przemysłowych po wschodniej stronie torów.

Pętla komunikacyjna dla autobusów przed budynkiem dworca

Pętla jednokierunkowa dla autobusów. po północnej stronie pętli, przy placu zlokalizowano równomiernie, promieniście rozłożone stanowiska dla autobusów, o wymiarach 4x10 m. Odchylenie pod kątem pozwala na dogodne manewrowanie autobusów. Układ ten jest bardzo ekonomiczny pod względem wykorzystania przestrzeni, a równocześnie czytelny oraz pozwala na zachowanie istniejących drzew – na zielonej wyspie pośrodku placu.
• Wjazd na pętlę - geometria dostosowana do zjazdu po drugiej stronie ulicy
• 2 stanowiska odjazdowe autobusów PKS od strony dworca
• 8 miejsc postojowych dla autobusów PKS - ze względu na kliny terenu pomiędzy miejscami, mogą one pełnić również wg. potrzeb rolę peronów do wsiadania do autobusów (zarówno stanowiska odjazdowe jak i postojowe zlokalizowane w bezpośrednim sąsiedztwie przeszklonej pergoli. W razie potrzeby można powiększyć pergolę od strony południowej by stanowiła indywidualne zadaszenie stanowisk odjazdowych, jednak przedstawiona pergola powinina spełnić to zadanie)
• Zróżnicowanie kolorystyczne i materiałowe posadzek dla uczytelnienia miejsc dla autobusów
• Pas miejsc dla krótkiego postoju samochodów – 5 miejsc - dla taksówek (postój taxi) oraz okazjonalnego dojazdu do dworca i do budynku centrum kultury (kiss & ride)

Parking park&ride

• Parking park&ride – 70 miejsc postojowych, w układzie pętli (służący też petentom Starostwa Powiatowego, oraz obsługujący imprezy na sali widowiskowo-koncertowej) - (w przyszłości w przypadku przystąpienia do realizacji etapu II zaleca się rozważenie dodatkowego parkingu, którego lokalizacja może znajdować się np. w południowej części założenia w okolicach istniejącego budynku rampa, po wschodniej stronie torów, czy nawet parkingu podziemnego w obrębie działek etapu II)
• Wyrównanie i uporządkowanie istniejącej geometrii parkingu, z zachowaniem istniejącej zieleni dla zacienienia samochodów
• Miejsca postojowe dla niepełnosprawnych zlokalizowane przy budynku dworca
• Nawierzchnia parkingów - zalecane wykonanie z siatki ażurowej na trawie (np.geokratka)
• Stanowiska dla mini busów (4) i powiększone miejsca odjazdowe dla busów ( 2 )
• Parking rowerów typu Bike&Ride; wypożyczalnia i serwis rowerów na tyłach jednego z pawilonów przy dworcu
• Zachowanie bocznicy kolejowej dla celów wojskowych na działce 1/20, wraz dojazdem i miejscem wyładowczym z dojazdem do ulicy Pułaskiego z na dz. 1/19

Przestrzeń publiczna przy centrum kultury

Powiązanie obszaru opracowania przez stworzenie sekwencji przestrzeni publicznych:
• Oś spacerowa (i kompozycyjna założenia) w kierunku północ-południe wzdłuż krawędzi zabudowy, od placu dworcowego w kierunku zabytkowej wieży ciśnień
• Plac przed wejściem do części oficjalnych domu kultury; częściowo zadaszony bryłą sali widowiskowej
• Skwer za salą widowiskową z zachowaniem istniejącego drzewostanu
• Na zakończeniu kompozycji przestrzennej osi - skwer rekreacyjny przy wieży ciśnień
• Ścieżka rowerowa wzdłuż ulicy Dworcowej - szer. 2 m
• Ścieżka rowerowa dochodząca do tylnej elewacji budynku dworca,
Transport pionowy rowerów przy użyciu windy na zewnątrz elewacji niezależnie od wybranego wariantu (kładka nad torami lub przejście podziemne)
• Chodnik wzdłuż ulicy Dworcowej - szer. 1,5 m
• Dalej na południe - kontynuacja przestrzeni publicznej do realizacji w późniejszych etapach - teren rekreacyjny przy budynku rampy; tereny zieleni z rekreacyjnym wykorzystaniem skarpy w zieleni (zjeżdżalnie, tyrolki, podesty)

Proponowane rozwiązania architektoniczne:

Integralność proponowanego obiektu pozwala na czytelny odbiór całego projektu, jednocześnie umożliwiając niezależne funkcjonowanie poszczególnych członów zarówno dworca jak i GDK. Równoległe usytuowanie komunikacji zewnętrznej (otwartego zadaszonego pasażu oraz komunikacji wewnętrznej budynku), dodatkowo wydobywa linearność założenia i jego usytuowanie wzdłuż osi spacerowej (z widokiem na zabytkową wieżę ciśnień).

Nadwieszenia zarówno sali widowiskowo-koncertowej jak i sali kameralnej pozwalają na dedykowanie odpowiedniej wielkości powierzchni przedpolu wejściowemu do sali oraz foyer, jak również samemu placowi pieszemu i dworcowi autobusowemu.

Parter uwolniono od metrażu funkcji podstawowych GDK w związku z tym stanowi on swoiste powiększenie przedpola i umożliwia umiejscowienie funkcji uzupełniających niezbędnych do obsługi budynku bezpośrednio przy pasażu pieszym. Dwie ażurowe zadaszone pergole spinają plac główny (z którego zupełnie wyeliminowano ruch kołowy) kierując przechodniów z ul.Konstytucji 3 maja, Pułaskiego i Dworcowej w kierunku dworca głównego.

W celu nawiązania do modernistycznej bryły istniejącego dworca (który poddajemy wyburzeniu), w nowym budynku dworcowym odniesiono się do istniejących podziałów na elewacji frontowej i tylnej.

Wśród przestrzeni ważnych dla projektu jest strefa wejściowa do Sali widowiskowej oraz sąsiadujące z nim wejście do Foyer Sali wystawowej. Zaprezentowana rozdzielność wejść daje nam możliwość połączenia i rozdzielenia tych funkcji w zależności od charakteru eventu, oraz bieżącego przeznaczenia dla tych funkcji. Choć komunikacja piesza zajmuje w projekcie stosunkowo dużo powierzchni, jest ona w znacznej mierze przeznaczona na budowanie tożsamości miasta, poprzez uaktywnienie przestrzeni korytarzy, foyer czy przeszklonej bryły pod salą widowiskową na okazjonalne wystawy, wydarzenia, promocję miasta i regionu, wystąpienia czy happeningi.

Połączenia funkcji transportowej z kulturalną

Linearność budynku oraz przedstawione usytuowanie placów pieszych, manewrowych i parkingów wpływa dodatkowo na płynne połączenie funkcji transportowej z funkcją kulturalną. Zarówno dojazdy, parkingi jak i niektóre funkcje typu restauracja, kawiarnia czy taras zielony mogą być jednocześnie wykorzystywane przez użytkowników dworca jak i GDK.

Układ działki dodatkowo sprzyja przyszłym rozbudowom obiektu. Rozcięcie budynku i rozczłonkowanie bryły od strony południowej nie tylko umożliwa bezpośredni dostęp do terenów otwartych takim funkcjom jak orkiestra dęta, świetlica, harcówka czy świetlica seniorów, ale również umożliwia obsługę transportową budynku od schowanej wschodniej strony budynku głównego.

Dużą uwagę poświęcono minimalizacji wycinki okazałego drzewostanu działki. Umiejscowienie nadwieszenia głównych funkcji obiektu częściowo wynika również z tego założenia.

Etapowanie inwestycji dzięki zadaszonemu pasażowi oraz podłużnej komunikacji wewnętrznej umożliwia również bardzo elastyczne podejście do etapowania projektu kubaturowego.

Dla uproszczenia koncepcji konkursowej (i zbieżności z etapowaniem zagospodarowania terenu) przyjęto, że w etapie pierwszym zrealizowany zostanie budynek dworca wraz z kładką, oraz zabudowania uzupełniające wzduż pasażu.

Prezentowany etap II GCK może być zrealizowany w całości (bądź też w zależności od możliwości finansowych i najpilniejszego zapotrzebowania) może się rozpocząć np. od wybudowania budynku II A jak i II C czy II D.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: ronet@ronet.pl, poczta@ronet.pl