Konkurs na opracowanie koncepcji programowo - przestrzennej rewitalizacji Starówki miasta Gorlice
I nagroda

<<< powrót
  • eM4 Pracownia Architektury Brataniec
Skład zespołu:
  • arch. Marcin Brataniec  
  • arch. Urszula Forczek-Brataniec  
  • arch. Damian Mierzwa  
  •  
  • współpraca:  
  • inż. Janusz Krzykawski  
  •  
  •  
  • http://www.em4.pl/  
  •  
OPIS KONCEPCJI ZAGOSPODAROWANIA TERENU Z UWZGLĘDNIENIEM ISTNIEJĄCEJ I PROJEKTOWANEJ ZIELENI I INFRASTRUKTURY TECHNICZNEJ

Ideą pracy jest scalenie i uczytelnienie Starówki Gorlickiej poprzez przywrócenie logiki dawnej struktury urbanistycznej, podkreślenie istniejących atutów przestrzennych i wprowadzenie nowych form zespalających całość.
W projekcie zastosowano szereg zabiegów kompozycyjnych i funkcjonalnych mających na celu podniesienie walorów estetycznych miasta i uczynienie zeń atrakcji na miarę bogatej przeszłości sięgającej wieków średnich.
OPIS PROJEKTOWANYCH ELEMENTÓW PRZESTRZENNYCH WRAZ Z UZASADNIENIEM PRZYJĘTYCH ROZWIĄZŃ

Forma
Forma urbanistyczna układu Starówki Gorlickiej jest miejscami czytelna a gdzie niegdzie znacznie zatarta. Głównym problemem są braki w ciągłości zabudowy, nawierzchnie, oraz przysłonięcia głównych powiązań kompozycyjno – widokowych.
Realizacja idei scalenia formy starówki nastąpiła w wyniku następujących decyzji projektowych
- uzupełnienie zabudowy przez plomby o charakterze mieszkaniowo – usługowym
- podkreślenie głównego ciągu pieszego ul. 3 Maja i Piekarskiej poprzez rozwiązanie nawierzchni i bezkolizyjne przeprowadzenie go przez Rynek
- wzmocnienie osi kompozycyjnej miasta ul. 3 Maja, Rynek, Piekarska, Dworzysko
przez odpowiedni przebieg ciągów pieszych i ruchu kołowego
- przywrócenie powiązań wizualnych przez regulację zieleni: tu głównie widok na Kościół i ekspozycja Rynku wraz z pierzejami
- kreacja przestrzeni placu Dworzysko i nadanie funkcji targowo-rekreacyjnej z podkreśleniem jego roli historycznej
- zapis w przestrzeni miejskiej śladów historii ( bramy do miasta, szlaki handlowe, etapy rozwoju, )
- wprowadzenie w obrysie starówki nawierzchni w formie różnego rodzaju kostki i płyt kamienych i betonowych
- czytelne powiązanie centrum z atrakcjami kulturowymi znajdującymi się na obrzeżach miasta
Rynek
Rynek przyjmuje w projekcie rolę reprezentacyjną. Głównym celem kompozycji stało się scalenie tafli rynku w tej chwili rozdzielonej zarówno formalnie – krawężniki, nawierzchnie, szpaler drzew jak i funkcjonalnie – przez rynek przebiega droga powiatowa.
W tym celu, wprowadzono nawierzchnię na jednym poziomie, tak aby powierzchnia Rynku odbierana była jako jedna kamienna tafla,
W górnej części rynku usunięto kilka wysokich drzew, obecnie przysłaniających kościół i pierzeje a także skutecznie rozdzielających powierzchnię placu. Po usunięciu przegrody wizualnej możliwym stanie się objęcie wzrokiem całej przestrzeni placu wraz z pierzejami i głównymi dominantami w postaci Ratusza i Kościoła.
Głównym założeniem było również powiązanie komunikacyjne rynku z głównymi traktami pieszymi oraz wprowadzenie elementów atrakcyjnych organizujących przebywanie w sercu miasta a jednocześnie pełniących rolę ozdobną i informacyjną.
W skarpy po północnej stronie rynku wkomponowano Pawilon Historii Miasta.

Na przeciwległym krańcu powierzchni rynku , przy wejściu od ul. Piekarskiej zaproponowano formę wykorzystującą ukształtowanie terenu, w postaci kamiennej rzeźby. Przedłużenie tej kompozycji stanowią fontanny wytryskujące z tafli rynku w miejscu dawnej pompy wodnej. Rzeźbę w postaci Kobiety z Wiadrem upamiętniającą bohaterską obronę miasta podczas najazdu Rakoczego, przeniesiono z Rynku na Dworzysko. Ten zabieg kompozycyjny pozwoli na rozwiązanie istotnych kwestii przestrzennych. Na rynku powstanie miejsce na nowy, bardziej reprezentacyjny akcent, rzeźba zostanie przeniesiona w sąsiedztwo, będzie wciąż na terenie starówki, zachowując sens swego powstania a jednocześnie wniesie ze sobą na Dworzysko treści związane z historią miasta.

Dworzysko
Plac Dworzysko wymagał przede wszystkim uporządkowania pod względem linii zabudowy i nawierzchni. Zaproponowano plomby zabudowy uzupełniające ściany placu, zadrzewienie podkreślające zachodnią ścianę placu oraz podniesienie jego powierzchni w północnej części zapewniając uporządkowanie północnej pierzei stwarzając przestrzeń na usługi gastronomiczne działające zarówno w dni targowe jak i na co dzień. Od północnego wschodu, na przedpolu dawnej synagogi w nawierzchni zaakcentowano trójkątny plac
Na dworzysko wprowadzono Wraz z pojawieniem się rzeźby Kobiety z wiadrem funkcja handlowa Dworzyska zostanie wzbogacona o akcent kulturowy nadający mu rekreacyjny charakter.
Trakt pieszy
Główną osią funkcjonalną i kompozycyjną starówki będzie ul. 3 Maja, i ul. Piekarska wraz z nanizanymi na nie placami : Rynkiem i Dworzysko. Głównym celem koncepcji przestrzennej było zcalenie tych, obecnie porozrywanych części i zapewnienie jak najlepszej w miarę możliwości bezkolizyjnej komunikacji wzdłuż osi. Ograniczenie miejsc kolizji i zapewnienie swobodnych połączeń osiągnięto przez świadome zastosowanie odpowiednich nawierzchni, likwidację ruchu kołowego wzdłuż ul. Piekarskiej i ograniczenie ruchu kołowego na przedłużeniu ul Piekarskiej do Rynku

Trasa spacerowa
Niezwykle atrakcyjną i zaskakującą częścią miasta jest jego południowa skarpa. Zaproponowano tam trasę spacerową biegnącą od Rynku, przez ul. Krętą, aż do schodów wyprowadzających na Dworzysko. Trasa będzie nasycona informacjami na temat historii miasta i kolejnych etapów jego rozwoju. Na trasie przebiegającej obok gorlickiego muzeum zaproponowano dwa tarasy. Pierwszy z pięknym widokiem na Beskid Niski i wyjaśniającym historię infomatem. Drugi przy kapliczce, w miejscu dawnej furtki wyprowadzającej poza mury miasta na Blich. Z drugiego tarasu rozlega się widok w głąb Doliny Ropy z akcentem bani cerkwi na Zawodziu.
OKREŚLENIE PODSTAWOWYCH PRZESŁANEK ROZWIĄZAŃ ARCHITEKTONICZNYCH ORAZ W ZAKRESIE INSTALACJI I INFRASTRUKTURY TECHNICZNEJ

Planuje się minimalizację ingerencji w istniejące sieci i infrastrukturę

OKREŚLENIE PRZEWIDYWANEGO STANDARDU WYKOŃCZENIA PLACÓW I ULIC

Projekt zakłada podniesienie stanadardu wykończenia placów i ulic.

Rynek- nawierzchnia istniejąca- do wymiany, projektuje sie zachowanie płyt piaskowca jako materiału wykończenia nawierzchni. Podziały i wielkości płyt wg. detali.

Ulice- jezdnie ulic w obrysie miasta lokacyjnego- kostka kamienna
Pozostałe ulice – asfalt

Chodniki- w Rynku chodniki z płyt kamiennych
Pozostałe chodniki – kostka betonowa wibroprasowana.
Plac targowy- posadzka betonowa.
Ławki, latarnie, kosze na śmieci – systemowe z zakupu.
Detale- fontanna, schody- wg. projektów architektonicznych.
RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: biuro.ronet@wp.pl, ronet@ronet.pl