Konkurs na opracowanie koncepcji architektonicznej przebudowy i zmiany funkcji budynku przy ul. Mariackiej 10 w Katowicach
Projekt konkursowy

<<< powrót
  • Black&White Architecture
Skład zespołu:

1. MYŚL PRZEWODNIA PROJEKTU

Idea goni idee, myśl goni myśl. Każda forma lepsza, każda forma bardziej nowoczesna. Aż w końcu pojawia się przemożna niechęć I potrzeba zmiany, ‘ Stop ! A gdzie jest IDEA ? ’.

Czarna bryła węgla, najbardziej pierwotna w krajobrazie Śląska. Bryła czarnego złota, które stworzyło ten region I które tworzy go dzisiaj. Bryła otoczona chodnikiem górniczym wspinającym się między kolejnymi komnatami, funkcjami. W idei i w rzeczywistości. Błyszcząca w dzień, rozświetlona w nocy. Bryła węgla; prostota wyrazu, monument, metafora, forma z przesłaniem.

Przedstawiony budynek ma być wolny od skojarzeń zewnętrznych. Ma być dziełem stworzonym tylko raz, tylko w Katowicach, którego idea odnosi się tylko do tego miejsca. Tradycja i pamięć o tym co najbardziej oczywiste jest najtrudniejsza do zachowania I jednocześnie najłatwiej ją zagubić.
Projekt sięga do elementu oczywistego, podstawowego dla tożsamości I przedstawia go, używa I odkrywa na nowo. Bryła węgla wymyka się jednoznaczności, ucieka od pretensjonalności, a jednocześnie rodzi ciekawość I potrzebę eksploracji.


2. ZASADY REWALORYZACJI ISTNIEJĄCEGO BUDYNKU

Dokonana analiza istniejącego budynku uzasadnia potrzebę całkowitego oczyszczenia wnętrza istniejącej kamienicy, z pozostawieniem zabezpieczonych elewacji zewnętrznych oraz ścian fundamentowych dla posadowienia nowej konstrukcji.

Zachowane elementy istniejącej elewacji zostaną odnowione, a braki uzupełnione. Eklektyczna forma ma być kontrastem dla monolitycznej szklanej propozycji nowego budynku.

3. KONCPECJA URBANISTYCZNA

Projektowany budynek jest ściśle powiązany z otoczeniem.
Dokonana analiza jasno wskazuje, że ulica Mariacka spełnia rolę pasażu spacerowego I z powodzeniem, może stać się atrakcyjnym miejscem spotkań czy organizacji przedstawień plenerowych. W kontekście urbanistycznym, zabudowa ulicy Mariackiej stanowi jednorodną masę ( podobna skala, kolory, detale ). Projektowany budynek ma być absolutnym kontrastem wobec całego otoczenia - tak w wyrazistej, jednorodnej kolorystyce, jak w skromnej ale dominującej formie.

Budynek przy ulicy Mariackiej 10 znajduje się w narożniku ulic Mariackiej oraz Św. Stanisława, co czyni jego lokalizację niezwykle atrakcyjną. Zbieg ulic stwarza naturalne miejsce gromadzenia ruchu, ewentualnych zgromadzeń, a położenie mniej więcej w połowie długości ulicy Mariackiej stwarza dogodne warunki do powstania punktu docelowego. Z tego powodu zdecydowano się na wyjście z dodatkowym budynkiem spod posadzki ulicy I stworzenie przestrzeni wielopoziomowej - budynku, sceny oraz widowni. Wszystkie trzy elementy mają uzupełniać się I wspierać w uatrakcyjnianiu miejsca.

4. KONCEPCJA ARCHITEKTONICZNA

W pracy konkursowej przyjęto założenie, że przyszłe funkcjonowanie okolicy budynku będzie w dużej mierze związane z jego funkcją podstawową jako budynku użyteczności publicznej. W związku z tym koncepcja zakłada stworzenie budynku-dominanty ( skromnego w formie, ale silnego w idei ), z wejściem z poziomu sutereny ( charakterystyczna rampa, uniezależniająca różne funkcje budynku od ruchu ulicznego ).

Elementem zagospodarowania jest również dodatkowy budynek toalety miejskiej, który posadowiony w formie obniżającego się prostopadłościanu tworzy naturalne miejsce widowni ( dla sceny plenerowej ), rozbija monotonię ulicy, nadaje miejscu nowej wielopoziomowej tożsamości.
Projektowany budynek składa się z dwóch części:
1- fragmentów pierwotnej, zachowanej elewacji
2- nowego budynku.

Nowy budynek to ideowa bryła węgla - zbudowana z czarnej, matowej powierzchni perforowanych płyt z tworzyw sztucznych jest zamknięta w prostopadłościennym pudełku z ciemnego szkła. Jest to metafora odnosząca się do kawałka obrobionego przez człowieka węgla, ale również cennego eksponatu, spoczywającego w muzeum. Transparentność, gra świateł, odbić, refleksów I cieni ma budować majestatyczną monumentalność nowego miejsca. Ma pobudzać do zainteresowania, do wejścia do wnętrza, do refleksji. Minimalizm form został zastąpiony atrakcyjnością wnętrza, gdzie wewnętrzny chodnik ( idea chodnika górniczego ), oplata bryłę węgla od wejścia aż do ostatniej kondygnacji.

5. OPIS FUNKCJONALNY

Budynek został skonstruowany na zasadzie cebuli, gdzie pod kolejnymi ‘skórkami’ odkrywamy kolejne funkcje. Pierwszą warstwę stanowi otoczenie budynku, które zorganizowane jest przez budynek kamienicy, scenę plenerową oraz budynek toalet miejskich, których swoim dachem wychodzi ponad poziom piwnicy. Kolejną warstwę stanowi wewnętrzna rampa, która spełnia rolę ogólnodostępnej galerii miejskiej, ciągnącej się przez wszystkie kondygnacje. Jest to również, element głównej komunikacji budynku, gdzie w idei użytkownik ( nie zależnie której z funkcji ) musi poruszać się rampą, tak aby odbić się od świata zewnętrznego, ale również aby poznać budynek.

Trzecią, najbardziej wewnętrzną skórkę stanowią właściwe funkcje budynku. Są one zlokalizowane w czarnej bryle ‘ węgla ‘ posadowionej w środku budynku. Każde piętro ma jedną przypisaną funkcję.

Dodatkowym elementem - dominantą - jest teatr zlokalizowany na dachu kamienicy. Przestrzeń jest zamknięta ścianami szklanego prostopadłościanu ( możliwość organizacji prelekcji niezależnie od warunków pogodowych ). Równocześnie miejsce to jest dostępne bezpośrednio z wewnętrznej rampy, stanowiąc bardzo oryginalne miejsce spotkań.

poziom sutereny oraz ponad terenem: przestrzeń toalety miejskiej dostępnej od strony ulicy św. Stanisława oraz ewentualnej widowni dla sceny plenerowej.

RONET - Zbigniew Filipek Biuro: 32-020 Wieliczka, ul. Zacisze 16, NIP: 677-133-92-83,
Konto bankowe: BANK PEKAO SA 03 1240 1431 1111 0010 2980 4734, tel: 608 835 030,
e-mail: ronet@ronet.pl, poczta@ronet.pl